Podczas spektaklu zaprezentowane zostaną prace światowej sławy artystów, których – mimo że czas i miejsce, kiedy wypracowywali indywidualny język choreograficzny są różne, jak różne są ich osobowości – łączy autentyczność w rozumieniu tańca jako formy wypowiedzi i niezwykła intuicja w nasycaniu choreografii współczesnymi kontekstami.

Edward Clug – słoweński choreograf rumuńskiego pochodzenia, który uwodzi swoimi pracami publiczność na całym świecie. Jego unikalne choreografie prezentowane są przez najsłynniejsze zespoły baletowe. Sol León i Paul Lightfoot – artyści, którzy w Nederlands Dans Theatre, jednym z najbardziej znanych zespołów tańca współczesnego, spędzili 35 lat: najpierw jako tancerze, później jako choreografowie oraz sprawując kierownictwo artystyczne (do 2020). Robert Bondara – tancerz, choreograf, reżyser i pedagog. Inscenizował spektakle w Polsce oraz za granicą. Laureat wielu nagród i wyróżnień. Od 2018 kierownik Baletu Teatru Wielkiego w Poznaniu.

Przed Państwem feeria tańca, który zachwyci odmiennością stylistyk i środków wyrazu. Zapraszamy do odkrycia przestrzeni, w której wrażliwość jest najważniejsza.

Stabat Mater (2017)
choreografia: Edward Clug
muzyka: Giovanni Battista Pergolesi
scenografia i kostiumy: Jordi Roig
reżyseria świateł: Tomaž Premzl
asystenci choreografa: Gaj Žmavc, Tetiana Svetlična, Agnieszka Wolna-Bartosik, Elvis Val
Muzyka z nagrania dokonanego przez solistów, chór i i orkiestrę Słoweńskiego Narodowego Teatru w Mariborze (Slovensko narodno gledališče Maribor, SNG).

Poruszająca choreograficzna interpretacja Stabat Mater Pergolesiego – jednego z najsłynniejszych muzycznych opracowań średniowiecznej sekwencji, opisującej cierpienie Matki Boskiej stojącej pod krzyżem jej syna Jezusa. Interpretacja Cluga podkreśla nadzieję zawartą w muzyce Pergolesiego, w melodyjności, przejrzystości faktury i harmonii artysta dostrzega optymizm, a nawet ślady ironii czy wręcz humoru, co kontrastuje z bólem i udręką Matki. Dla choreografa to hymn na cześć kobiet, gdzie czułość i delikatność łączy się z poświęceniem i oddaniem. Choreografia ma silne odniesienia alegoryczne do tradycyjnej symboliki, ale przedstawia je w nowy sposób dzięki intymności i ponadczasowości tańca, który odzwierciedla nasze osobiste rozumienie relacji między matką a synem. Stabat Mater Cluga nadaje dziełu Pergolesiego nowe życie i znaczenie, inspirując widzów do refleksji nad własnym miejscem w świecie i dziedzictwem, które po sobie pozostawią.

Shutters Shut (2003)
choreografia do fragmentu wiersza Gertrudy Stein If I told him: A completed portrait of Picasso (1923) przeczytanego przez autorkę
choreografia, scenografia i kostiumy: Sol León i Paul Lightfoot
światła: Tom Bevoort
asystenci choreografa: Chloe Albaret, Olivier Coelfard, Sarah Reynolds

Shutters Shut to trwająca cztery minuty choreografia, której uwodzący i niepowtarzalny rytm nadaje wiersz autorstwa Gertrude Stein, recytowany przez samą autorkę. Stein była amerykańską pisarką, ktora znaczną część dorosłego życia spędziła w Europie. Pochodziła z zamożnej rodziny, a majątek, jakim dysponowała oraz rozległe znajomości, pozwoliły wieść jej nie tylko wygodne życie, ale także ofiarować wsparcie licznym artystom. W jej paryskim mieszkaniu bywali pisarze: Ernest Hemingway, James Joyce, Scott Fitzgerald i malarze: Henri Matisse, Andre Derain oraz Pablo Picasso. On określił ją „Mademoiselle Gertrude Stein, homme de lettres”. Ona nazwała go „przystojnym czyścibutem. On podarował jej portret. Ona jego portret zawarła wierszu. Sol Leon i Paul Lightfoot stworzyli choreografię do wiersza Stein w 2003 roku. Ich koncepcja choreograficzna współgra z jego metrum, ale też w tworczy i zabawny sposob go interpretuje. Tancerz i tancerka zachwycają precyzją ruchu, frenetyczną zabawą, ktora niekiedy jest wyraźną kpiną z partnera, a niekiedy odzwierciedla i uzupełnia słowa. Nie ma tu miejsca na błąd, potknięcie, nie ma czasu by coś „dopowiedzieć” lub „dowyglądać”. W tym precyzyjnym ruchu jest się obnażonym, wpada się w sidła słowa, w dynamikę frazy i dynamikę kolejnej interakcji. Gertrude Stein jest autorką stwierdzenia, którą ochoczo zaadoptował Umberto Eco: róża jest różą jest różą jest różą… Patrząc na choreografię Sol León i Paul Lightfoota chcemy powtórzyć: ruch jest ruchem jest ruchem… Tyle i aż tyle.

Subject to Change (2003)
muzyka: Franz Schubert – XIV Kwartet smyczkowy d-moll D 810 Śmierć i dziewczyna
część II: Andante con moto (opr. Gustav Mahler)
choreografia, scenografia i kostiumy: Sol León i Paul Lightfoot
światła: Tom Bevoort
asystenci choreografa: Chloe Albaret, Olivier Coelfard

Każdy arkusz zawierający obsadę, harmonogram czy plan pracy w Nederlands Dans Theatre jest opatrzony tym napisem: „Subject to Change”. Ta krotka informacja determinuje codzienność zespołu: wprowadza nieuchronność i gotowość do zmian. Pamiętaj: „Subject to Change”, czyli może ulec zmianie, spodziewaj się korekty, nie przywiązuj nadto… Te trzy krótkie słowa definiujące pracę tancerzy mają – choć z trudem przychodzi nam to przyznać – odzwierciedlenie w pozatanecznej rzeczywistości. Za stworzoną w 2003 roku choreografią stoi osobista historia. Artystów dotknęła tragedia: bliska śmierci była ich przyjaciołka Ruth. Zdarzenie zdeterminowało proces twórczy oraz pozwoliło poszukać nowych rozwiązań i interpretacji. Dobitnie wybrzmiała kompozycja, do której Sol León i Paul Lightfoot przygotowywali choreografię. Choć początkowo skłaniali się ku kompozycji Allegriego, to potem postawili na Śmierć i dziewczynę. Jak wspominają: „nagle muzyka Schuberta odkryła swoje wewnętrzne przesłanie…”.

Bolero (2024)
muzyka: Maurice Ravel
choreografia: Robert Bondara
światła: Wiktor Kuźma
asystentka ds. kostiumów: Chiara Ruaro

Powstało z myślą o tancerce. W 1928 Maurice Ravel zgodził się napisać muzykę baletową w hiszpańskim stylu dla swojej przyjaciołki, Idy Rubinstein, muzy Belle Epoque, ktora nim założyła własny zespół występowała z Ballets Russes Diagilewa. Pierwsze wykonania Bolera stało się wydarzeniem. Z widowni dotarł do muzyków okrzyk przerażonej kobiety: „Szalony! Szalony!”. Ravel zgodził się z tak lapidarną recenzją. „Ta dama… ona zrozumiała.” – skwitował wypowiedź słuchaczki. Sam – wbrew przekonaniu entuzjastów – uważał Bolero za jedno ze swoich najmniej ważnych dzieł. To pierwsza próba Roberta Bondary zmierzenia się z kompozycją Ravela, która ma wyjątkowo wiele realizacji. Utwór tak dobrze znany, rozbudzający silne emocje, wręcz euforię, jest dla choreografa przede wszystkim kolejnym krokiem w historii Baletu Teatru Wielkiego, następnym etapem rozwoju tancerzy i jego samego jako twórcy. Bolero według Bondary to zapis nieokiełznanej radości tworzenia na scenie. Struktura tej choreografii daje widzowi swobodę i zachęca do szukania w ruchach tancerzy detali i olśnieni, które uruchomią wyobraźnię.